StereometriaOtwarte · 2 pkt
CKE · 2026

Zadanie 18 — ile razy ostrosłup jest mniejszy od sześcianu

Ile razy objętość ostrosłupa wyciętego z sześcianu jest mniejsza od objętości sześcianu, gdy wszystkie długości zależą od krawędzi a.

01

Zadanie

Dany jest sześcian ABCDEFGHABCDEFGH o krawędzi długości aa. Punkt SS jest środkiem krawędzi DHDH tego sześcianu. Punkty AA, CC, DD, SS są wierzchołkami ostrosłupa trójkątnego (zobacz rysunek).

Rys. Sześcian ABCDEFGH. Punkt S leży w połowie krawędzi DH. Ostrosłup ACDS jest zaznaczony kolorem, niewidoczne krawędzie narysowano linią przerywaną.

Oblicz, ile razy objętość ostrosłupa ACDSACDS jest mniejsza od objętości sześcianu ABCDEFGHABCDEFGH. Zapisz obliczenia.

02

Jak to ugryźć

Wybierz trójkąt ACDACD jako podstawę ostrosłupa. Leży on w dolnej ścianie sześcianu, a krawędź DSDS jest do niej prostopadła — to wysokość. Wtedy i podstawa, i wysokość są prostymi ułamkami podstawy i wysokości sześcianu.

03

Krok po kroku

Rys. Sześcian ABCDEFGH o krawędzi a. Ostrosłup ACDS ma podstawę ACD w dolnej ścianie i wysokość DS równą połowie krawędzi.

  1. Objętość sześcianu: Vs=a3V_s = a^3.
  2. Podstawa ostrosłupa to połowa kwadratu ABCDABCD: PACD=12a2P_{ACD} = \frac{1}{2}a^2
  3. Wysokość to połowa krawędzi: ∣DS∣=12a|DS| = \frac{1}{2}a.
  4. Objętość ostrosłupa: Vo=13⋅12a2⋅12a=112a3V_o = \frac{1}{3} \cdot \frac{1}{2}a^2 \cdot \frac{1}{2}a = \frac{1}{12}a^3
  5. Vs:Vo=a3:112a3=12V_s : V_o = a^3 : \frac{1}{12}a^3 = 12.

Odpowiedź: Objętość ostrosłupa ACDSACDS jest 1212 razy mniejsza od objętości sześcianu.

04

Jak to zapisać na egzaminie

Licz na literze aa, nie na konkretnej liczbie. Rozwiązanie wykonane tylko dla wybranej długości krawędzi, na przykład a=2a = 2, daje 00 punktów. Pierwszy punkt jest za zapisanie objętości ostrosłupa przez aa, więc napisz wprost, co jest podstawą, a co wysokością ostrosłupa.

05

Za co są punkty · 2

  • 1Za zapisanie objętości ostrosłupa ACDS w zależności od krawędzi a (np. jedna trzecia razy połowa a² razy połowa a) albo obu wzorów z zależnościami między podstawami i wysokościami.
  • 1Za poprawne obliczenia i wniosek: objętość ostrosłupa jest 12 razy mniejsza.
06

Tu łatwo o błąd

ŹleDlaczego źleDobrze
Vo=12a2⋅12aV_o = \frac{1}{2}a^2 \cdot \frac{1}{2}apominięta jedna trzecia we wzorze na objętość ostrosłupa13⋅12a2⋅12a\frac{1}{3} \cdot \frac{1}{2}a^2 \cdot \frac{1}{2}a
wysokość =a= awzięta cała krawędź DHDH, a SS jest w jej połowie∣DS∣=12a\lvert DS\rvert = \frac{1}{2}a
obliczenia tylko dla a=2a = 2przykład nie jest uzasadnieniem dla każdego sześcianulicz na literze aa
Źródło: Arkusz i zasady oceniania — egzamin ósmoklasisty z matematyki, termin główny 12 maja 2026 (CKE).
Dalej · zadanie 19 z 20Ile kosztują nasiona na obsianie ogródka w kształcie trapezu, gdy opakowania można kupić tylko w całości.Pola i obwody · 3 pkt
Następne zadanie

Sprawdź, czy pamiętasz wzory

Najpierw przypomnij sobie odpowiedź, a dopiero potem odwróć kartę.

No cards available in this deck.

Ćwicz w zestawie