Przykład
Wspólne dzielniki i NWD — część wspólna zbiorów
Jak znaleźć wspólne dzielniki dwóch liczb i największy z nich, czyli NWD, na przykładzie liczb 24 i 36.
Zadanie
Ola ma jabłka i gruszek. Chce je rozłożyć do paczek tak, żeby w każdej paczce była taka sama liczba jabłek i taka sama liczba gruszek, a żaden owoc nie został. Ile najwięcej paczek może przygotować? Ile jabłek i ile gruszek będzie wtedy w jednej paczce?
Dane
| Wielkość | Wartość |
|---|---|
| Liczba jabłek | |
| Liczba gruszek |
Liczba paczek musi dzielić — inaczej jabłek nie da się rozłożyć po równo — i musi dzielić . Szukasz więc liczby z części wspólnej dwóch zbiorów: dzielników i dzielników .
Wzory
Zbiory dzielników oznaczamy literą :
Wspólne dzielniki to iloczyn (część wspólna) tych zbiorów:
Największy element tej części wspólnej to największy wspólny dzielnik, czyli NWD.
Rys. Dzielniki liczby 24 (lewe koło) i liczby 36 (prawe koło). W zamalowanej części wspólnej leżą wspólne dzielniki: 1, 2, 3, 4, 6 i 12.
Tok rozwiązania
- Wypisz dzielniki . Szukaj ich parami: , , , .
- Wypisz dzielniki : , , , , .
- Wybierz liczby, które są w obu zbiorach:
- Największa z nich to największa możliwa liczba paczek:
- Zawartość jednej paczki:
Wynik
Ola może przygotować najwięcej paczek. W każdej będą jabłka i gruszki.
Każda liczba z części wspólnej — , , , , albo — to możliwa liczba paczek. Słowo „najwięcej” wskazuje na największą z nich.
NWD szybciej znajdziesz rozkładem na czynniki pierwsze: i . Wspólne czynniki to . Wypisanie dzielników pokazuje, dlaczego to działa: NWD to największy element części wspólnej zbiorów dzielników.
Typowy błąd
Liczba paczek musi dzielić obie liczby owoców. Dzielnik tylko jednej z nich nie wystarczy, a wspólna wielokrotność to zupełnie inne pojęcie.
Źle: paczek ( dzieli , ale nie dzieli , bo ).
Źle: paczki ( to najmniejsza wspólna wielokrotność — z jabłek nie da się zrobić równych paczek).
Dobrze: paczek — największy element zbioru .